De Huiskamer gaat op reis met Josef Polgar
Op woensdag 14 oktober was onze dorpsgenoot Josef Polgar te gast in de Huiskamer om ons iets te vertellen over landen. De opkomst was geweldig; we waren met 29 personen.
Na de koffie nam Josef ons mee op een (muzikale) reis door verschillende landen.
Hij vertelde dat je een land op vakantie vaak niet echt leert kennen; je maakt kennis met de toeristische plekken en die geven je een zeer beperkt beeld van het land. Nieuwsgierigheid naar andere plekken, onbevangenheid en voorstellingsvermogen maken dat je een heel ander beeld krijgt van een land en zijn bewoners. Wanneer je je begeeft buiten de gebaande toeristische paden, maak je echt kennis met de mensen in andere culturen. Reizen is inspirerend, maar je hoeft niet altijd op reis te gaan, je kunt ook je fantasie gebruiken en je een beeld vormen.
Josef gaf als voorbeeld de filosoof Immanuel Kant, die nooit zijn geboortestad Königsberg (nu Kaliningrad in Rusland) uit is geweest; toch kon hij op grond van ansichtkaarten en brieven, die hij opgestuurd kreeg, mensen vertellen hoe een bepaalde stad eruit zag. Hij zag de stad in zijn fantasie en hij liep als het ware door de straten.
Josef liet 2 kleine schildpad beeldjes rondgaan, één uit Indonesië en één uit Peru; hetzelfde diertje, maar twee totaal verschillende uitvoeringen. Zo zijn we als mensen ook allemaal verschillend.
Hij vertelde dat een Fries en een Limburger, als men hen vraagt wat ze zijn, niet antwoorden dat ze Nederlander zijn, maar Fries of Limburger. Wij praten nu over landen, maar door de tijden heen zijn landsgrenzen regelmatig veranderd en wonen bevolkingsgroepen door die nieuwe grenzen in een ander land.
Hongarije was vroeger een heel groot land, maar na de eerste wereldoorlog viel de Habsburgse Oostenrijk- Hongaarse monarchie uiteen en werd het opgesplitst in verschillende nieuwe landen en deelgebieden.
Josef komt uit een groot gezin, hij heeft 9 zussen en 2 broers. Het is een Hongaars gezin, maar hij is geboren in Istrië, dat sinds de vijftiger jaren van de vorige eeuw gedeeld wordt door Kroatië, Slovenië en Italië. Zijn vader was leraar Hongaars, Duits en geschiedenis. Om vast te houden aan de Hongaarse cultuur zong de muzikale familie vierstemmig Hongaarse liederen voor een Hongaars publiek. Als jongetje van 9 jaar werd Josef door zijn vader naar een seminarie in Hongarije gestuurd om daar de Hongaarse taal goed te leren. Hij deed daar het gymnasium en ging later studeren.
Josef nam ons in liedjes, die hij voor ons zong, mee naar Kroatië, Slovenië, Italië, Duitsland, maar ook naar Indië en Madagaskar. Hij spreekt vele talen en heeft vanwege zijn talenkennis allerlei soorten werk gedaan, op cruiseschepen, in de zakenwereld, als leraar, maar uiteindelijk werd hij zelfstandig tolk in rechtzaken in allerlei landen en vertaalt hij voor de verschillende partijen. Vaak zware zaken, die emotioneel heftig en uitputtend zijn.
Om bij te komen van zijn drukke werkzaamheden maakte hij een jaar of 4 geleden een reis naar Madagaskar. Ook daar bewandelde hij niet de gebaande paden. Hij sliep hij in een lokaal hotelletje dat bedwantsen had. Lopend ging hij op zoek naar een andere plek, terwijl er een orkaan over het eiland raasde. Heel gevaarlijk, want de golfplaten daken vlogen door de lucht. Hij werd opgepikt en in veiligheid gebracht door mensen in een Renault 4, waarvan er talloze op het eiland zijn. Mensen hebben bijna niets, maar helpen elkaar en anderen.
Hij liet boeken zien met prachtige postzegels van Madagaskar en andere landen en bankbiljetten van over de hele wereld.
De lievelingsplek voor vakantie van Josef en zijn echtgenote Annelies is één van de 1200 eilanden van Kroatië. Het ligt in een archipel van eilandjes met op elke heuvel een kerkje. Het was vroeger militair gebied en is daardoor heel oorspronkelijk gebleven en heeft een prachtige natuur. De auto laten ze achter in Split en per bus en katamaran komen ze aan op hun bestemming.
Voor de rust en de natuur zijn Josef en Annelies naar Gasteren gekomen. Soms voelt Josef zich een beetje een kluizenaar, omdat hij vanwege zijn tolkenwerk veel in huis is. Hopelijk raakt hij dat gevoel na zijn presentatie voor de Huiskamer een beetje kwijt.
We hebben erg van Josefs kleurrijke verhalen en liedjes genoten en hopen dat hij in de toekomst ons nog eens meeneemt in de geschiedenis van Hongarije.
De volgende keer, op 28 oktober, bezoeken we met de Huiskamer Ndesign, het atelier van edelsmid Martin Niemiejer, in Zeijen. Vertrek vanaf de Gasterije om 9.30 uur.
